-
ავტორი
- კატეგორიები: ფაქტი
„ხელოვანი და საზოგადოება“, საერთაშ. სამეცნ. კონფერენცია (18.XI.2016-19.XI.2016, თბილისი), საერთაშ. სამეცნ. კონფერენცია გაიმართა თსუ-ში, ხელოვნების ისტ. და თეორიის სასწ.-სამეცნ. ინ-ტის ორგანიზებით. აღნიშნული ფორუმი წარმოადგენდა იმ სამეცნ. ღონისძიებათა სერიის მნიშვნელოვან ნაწილს, რომლის მიზანი ხელოვნების კვლევის თანამედროვე მეთოდოლოგიების განვითარება, საერთაშ. სამეცნ. თანამშრომლობის გაღრმავება და სხვადასხვა დარგის მკვლევართა ინტერდისციპლინური დიალოგის ხელშეწყობა იყო. კონფერენციის მთ. თემა – ხელოვანისა და საზ-ბის ურთიერთობა – კაცობრიობის კულტ. ისტორიის ერთ-ერთი ყველაზე რთული და მრავალმხრივი პრობლემაა. ყველა ეპოქაში იცვლებოდა წარმოდგენა რ-ც ხელოვანის სოციალურ ფუნქციაზე, ისე საზ-ბის დამოკიდებულებაზე ხელოვნებისადმი. სწორედ ამ ურთიერთქმედების ისტ., ფილოს. და კულტუროლოგიური ასპექტების გააზრებას მიეძღვნა კონფერენციის მუშაობა. ღონისძიებამ თავი მოუყარა საქართვ. და უცხოეთის უნ-ტებისა და სამეცნ. ცენტრების წარმომადგენლებს. კონფერენციის ინტერდისციპლინურმა ფორმატმა შესაძლებლობა მისცა სხვადასხვა სპეციალობის მკვლევრებს, საერთო სამეცნ. სივრცეში განეხილათ ხელოვნების განვითარების ისტ. კანონზომიერებები და თანამედროვე კულტ. პროცესები. კონფერენციის პროგრამა მოიცავდა მრავალ აქტუალურ მიმართულებას. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ხელოვანის სოციალურ სტატუსს სხვადასხვა ისტორიულ ეპოქაში. მოხსენებებში ნაჩვენები იყო, თუ როგორ იცვლებოდა ხელოვანის ადგილი საზ-ბაში ანტ. სამყაროდან თანამედროვე ეპოქამდე. განხილული იყო რ-ც შუა ს-ების ხელოვნების კოლექტიური ბუნება, ასევე რენესანსის პერიოდში ინდივიდ. შემოქმედის როლის გაძლიერება, ახ. დროის პროფ. ხელოვნების ჩამოყალიბება და თანამედროვე ავტორის მდგომარეობა გლობალიზაციის პირობებში. არანაკლებ მნიშვნელოვანი იყო საზ-ბის გავლენის საკითხი ხელოვნებაზე. მომხსენებლებმა განიხილეს, თუ როგორ განსაზღვრავს პოლიტ., ეკონ., რელიგ. და სოც. გარემო მხატვრული პროცესების განვითარებას. ყურადღება გამახვილდა იმ გარემოებაზე, რომ ხელოვნება არასოდეს არსებობს საზ-ბისგან განცალკევებით. კონფერენციის ერთ-ერთ ცენტრალურ თემას წარმოადგენდა ხელოვანის დამოუკიდებლობა და შემოქმედებითი თავისუფლება. მოხსენებებში განხილული იყო შემოქმედის პასუხისმგებლობა საზ-ბის წინაშე, ცენზურის, პოლიტ. ზეწოლისა და იდეოლოგიური კონტროლის პრობლემები. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო იმ შემთხვევებს, როდესაც ხელოვანი ცდილობს საკუთარი შემოქმედებითი პრინციპების დაცვას საზ-ბრივი თუ სახელმწიფოებრივი ზეწოლის პირობებში. ფართო დისკუსია გაიმართა იდეოლოგიისა და ხელოვნების ურთიერთმიმართების შესახებ. ისტ. მაგალითების საფუძველზე ნაჩვენები იყო, თუ როგორ იყენებდნენ სხვადასხვა ეპოქაში ხელოვნებას პოლიტ. და იდეოლოგიური მიზნებისათვის. ამავე დროს განხილული იყო ისეთი მხატვრული ნიმუშებიც, რ-ებმაც შეძლეს საკუთარი ეპოქის იდეოლოგიური ჩარჩოების გადალახვა და უნივერს. კულტ. ღირებულებების მატარებლად იქცნენ. განსაკუთრებული ინტერესი გამოიწვია ხელოვანის აღიარებისა და მიუღებლობის მექანიზმების კვლევამ. არაერთი მოხსენება ეხებოდა იმ პარადოქსს, რომ მრავალი გამოჩენილი ხელოვანი სიცოცხლეში საზ-ბისგან ვერ იღებდა სათანადო აღიარებას, ხოლო მათი შემოქმედების ნამდვილი მნიშვნელობა მხოლოდ მოგვიანებით გახდა ნათელი. კონფერენციის მუშაობის კიდევ ერთი მიმართულება იყო ტრად. და თანამედროვე ხელოვნების ფორმების ურთიერთობა. მონაწილეებმა განიხილეს, თუ როგორ გარდაიქმნება კლასიკური მხატვრული ტრადიციები თანამედროვე ვიზუალურ კულტურაში, მედია-ხელოვნებაში, კინოში, თეატრსა და არქიტექტურაში. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ციფრული ტექნოლოგიების გავლენას თანამედროვე ხელოვნების განვითარებაზე და იმ გამოწვევებს, რ-ებიც ახალმა მედიუმებმა წარმოშვა. ინტერესით წარიმართა მსჯელობა ხელოვანისა და საზ-ბის კონფლიქტის შესახებ სხვადასხვა კულტურულ გარემოში. მომხსენებლებმა წარმოადგინეს მრავალი ისტ. მაგალითი, როდესაც საზ-ბრივი ნორმებისა და შემოქმედებითი სიახლის დაპირისპირებამ მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა კულტურის განვითარებაზე. კონფერენციის განსაკუთრებული ღირსება მისი ინტერდისციპლინური ხასიათი იყო. ღონისძიებაში მონაწილეობდნენ ხელოვნებათმცოდნეები, კულტუროლოგები, ლიტერატურათმცოდნეები, თეატრისა და კინოს მკვლევრები, არქიტექტურის ისტორიკოსები, ვიზუალური კულტურის სპეციალისტები და ჰუმანიტარული მეცნიერებების სხვა სფეროების წარმომადგენლები. განსაკუთრებით აღსანიშნავია, რომ კონფერენციამ ერთ სივრცეში გააერთიანა ახალგაზრდა და გამოცდილი მეცნიერები. ახალგაზრდა მკვლევრებს შესაძლებლობა მიეცათ საკუთარი ნაშრომები წარედგინათ საერთაშ. აუდიტორიის წინაშე, მონაწილეობა მიეღოთ სამეცნ. დისკუსიებში და გაცნობოდნენ თანამედროვე კვლევით ტენდენციებს. ასეთი ფორმატი მნიშვნელოვნად უწყობს ხელს ახ. სამეცნ. თაობის პროფესიულ განვითარებას. კონფერენციამ კიდევ ერთხელ დაადასტურა თსუ-ის მნიშვნელოვანი როლი საერთაშ. ჰუმანიტარული მეცნიერებების განვითარების საქმეში. ხელოვნების ისტ. და თეორიის სასწ.-სამეცნ. ინ-ტმა წარმატებით გააგრძელა საერთაშ. სამეცნ. კონფერენციების ორგანიზების ტრადიცია, რაც უნ-ტის საერთაშ. ავტორიტეტის განმტკიცებასა და ახ. აკად. პარტნიორობების ჩამოყალიბებას უწყობს ხელს. ღონისძიების ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი შედეგი იყო კონფერენციის მასალების საფუძველზე სამეცნ. კრებულის გამოცემა, რომელმაც გააერთიანა წარმოდგენილი მოხსენებების მნიშვნელოვანი ნაწილი. აღნიშნული გამოცემა დღესაც წარმოადგენს ღირებულ სამეცნ. წყაროს ხელოვნების ისტორიის, კულტუროლოგიისა და ხელოვნების თეორიის მკვლევრებისთვის.