სონღულაშვილი ავთანდილ ვახტანგის ძე (11. I. 1954. თბილისი), ისტორიკოსი, პროფესორი. დაამთავრა თსუ (1980). ისტორიის მეცნ. კანდ. (1986), ისტორიის მეცნ. დოქტორი (1993), პროფესორი (1995). სულხან-საბა ორბელიანის სახ. პედ. სახელმწ. უნ-ტის დოცენტი (1987-1995), პროფესორი (1995-2006), ამავე უნ-­ტის საპროგ­რამო მიმართ. ისტ. ხელმძღვ. (2005-2006). სტუ-ის პროფესორი (2007-დან). თსუ-ის ივ. ჯავახიშვილის სახ. ისტ. და ეთნოლოგიის ინ-ტის ლაბორანტი, მეცნიერი, უფრ., წამყვანი მეცნიერ თანამშრომელი (1976-2004), მთ. მეცნიერ თანამშრომელი (2004-დან), ახ. და უახლესი ისტორიის განყ-ბის გამგე (2006-დან); კრე­ბ. „ახალი და უახლესი ისტორიის საკითხები“ რედ. (2007-დან).  მიღებული აქვს საქართვ. მეცნ. ეროვნ. აკადემიის (1998-2000, 2000-2002, 2002-2004, 2005), სტუ-ის (2015-2016, 2018-2019, 2019-2020) და შოთა რუსთაველის საქართვ. ეროვნ. სამეცნ. ფონდის სხვადასხვა სამეცნ. გრანტი (2015-2018, 2025-2027).

ს. ა.-ის კვლევის ობიექტია საქართვ. ისტ., დიპლომატიის, პოლიტ. და საერთაშ. ურთიერთობების საკითხები. მნიშვნელოვანი გამოკვლევები ეკუთვნის საქართვ. ეროვნ. უმცირესობების შესახებ. აღნიშნული პრობლემა შესწავლილია შემდეგ ნაშრომებში: ეროვნ. უმცირესობათა კულტურა საქართველოში (2002), ეროვნ. უმ­ცირესობანი და კონფესიები საქართველოში (2005), ქართ. ენა და ეროვნ. უმ­ცირესობა (2013), საბჭოური პოლიტ. და საქართვ. ეროვნ. უმცირესობა (2018), გერმელები საქართველოში (1995), კაზაკები საქართველოში (2003), ბერძნები საქა­რთველოში (2004). ასევე, ს. ა.-მა შეისწავლა საქა­რთვ. ქალაქისა და სოფლის ურთიერთობების ისტ. ნაშრომში „საქართველოს ქალაქების საგარეუბნო ზონათა ისტორია“ (1997). გამოქვეყნებული აქვს 150-ზე მეტი სამე­ცნ. ნაშ­რომი, მათ შორის 37 წიგნი. დაჯილდოებულია საქართვ. მეცნ. ეროვნ. აკადემიის მედლით (1986), მიღებული აქვს ალ. ჩიკვაიძის სახ. ჯილდო (2023).

 თხზ.: სონღულაშვილი, ა. (2007). აფხაზი თუ აფსუა? უნივერსალი. ISBN 978-99940-965-8-9; სონღულაშვილი, ა. (2009). „სამხრეთ ოსეთი“ საქართველოში?!. ISBN 978-9941-12-817-2; სონღულაშვილი, ა. (2016). ისტორია და თანამედროვეობა. უნივერსალი. ISBN 9789941227936; სონღულაშვილი, ა. (2018). საბჭოური პოლიტიკა და საქართველოს ეროვნული უმცირესობა. უნივერსალი. ISBN 9789941262890; სონღულაშვილი, ა. (2020). სახალხო დიპლომატია და საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიები (თანაავტ.). მერიდიანი. ISBN 9789941258732; სონღულაშვილი, ა. (2021). ისტორიულ, პოლიტიკური, საერთაშორისო ურთიერთობები. უნივერსალი. ISBN 978-9941-33-035-3; სონღულაშვილი, ა. (2025). ისტორიულ-პოლიტიკური ძიებანი. უნივერსალი. ISBN 978-9941-521-32-4.