საკავშირო სკოლა-კოლოკვიუმები ალბათობის თეორიასა და მათემატიკურ სტატისტიკაში
საკავშირო სკოლა-კოლოკვიუმები ალბათობის თეორიასა და მათემატიკურ სტატისტიკაში

საკავშირო სკოლა-კოლოკვიუმები ალბათობის თეორიასა და მათემატიკურ სტატისტიკაში (ბაკურიანი-All-Union School-Colloquiums in Probability Theory and Mathematical Statistics, 1967-1990). ბაკურიანის საკავშირო სკოლა-კოლოკვიუმები ალბათობის თეორიასა და მათ. სტატისტიკაში წარმოადგენდა საბჭოთა სამეცნ. სივრცეში ჩამოყალიბებულ ერთ-ერთ ყველაზე ხანგრძლივ და გავლენიან ღონისძიებათა ციკლს, რ-იც ტარდებოდა საქართველოში (1967-1990), კურორტ ბაკურიანში. შეხვედრები აერთიანებდა წამყვან მათემატიკოსებს, დარგის თეორეტიკოსებსა და ახალგაზრდა მკვლევრებს საბჭ. კავშირის სხვადასხვა სამეცნ. ცენტრებიდან და რესპუბლიკებიდან. ღონისძიებათა ფორმატი მოიცავდა საზამთრო სკოლებს, ლექციათა კურსებს, სამეცნ. სემინარებსა და კოლოკვიუმებს, სადაც ხდებოდა როგორც ფუნდამენტური თეორ. საკითხების განხილვა, ისე უახლესი კვლ. შედეგების წარდგენა და სამეცნ. დისკუსიების გამართვა. ბაკურიანი ამ პერიოდში იქცა ერთ-ერთ მთავარ საბჭ. კვლევით ჰაბად ალბათობისა და სტატისტიკის მიმართულებით, განსაკუთრებით ისეთ თემებში, როგორებიცაა: ზღვარითი თეორემები და მათი ასიმპტოტიკური გაფართოებები; მდგრადი განაწილებების თეორია, დიდი გადახრების (Large Deviations) შეფასება; შემთხვევითი და სტაციონარული პროცესების ანალიზი; პარამეტრული და არაპარამეტრული სტატისტ. მეთოდები; გამოყენებითი სტატისტ. მოდელები ტექნიკაში, ფიზიკაში, ეკონ. და საინჟ. ამოცანებში. ბაკურიანის სკოლა-კოლოკვიუმების სერიის მთავარი ორგანიზატორი და სამეცნ. მიმართულების განმსაზღვრელი ლიდერი იყო პროფ. გვანჯი მანია. მისი სამეცნ. და ორგანიზაციული მოღვაწეობის შედეგად ჩამოყალიბდა საქართველოში ალბათობის თეორიისა და მათ. სტატისტიკის საყოველთაოდ აღიარებული სკოლა. მას გვერდით ედგნენ: თ. შერვაშიძე, ო. ღლონტი, ვ. საზონოვი და სხვები. სკოლა-კოლოკვიუმების ორგანიზაციულ და აკადემიურ საფუძველს ქმნიდნენ: თსუ, ანდრია რაზმაძის სახ. მათემატიკის ინ-ტი,  საქართვ. მეცნ. აკადემია. ბაკურიანის სკოლა-კოლოკვიუმებმა მნიშვნელოვანი კვალი დატოვა საბჭოთა მათემატიკის ისტორიაში: ჩამოყალიბდა მკვლევართა ქსელი, რ-მაც მომავალში გააგრძელა კვლევები ზღვარით თეორიაში და სტატისტიკის ასიმპტოტურ მიმართულებებში; ახალგაზრდა მეცნიერები იღებდნენ უდიდეს გამოცდილებას უშუალოდ დარგის ლიდერებისგან, რაც ზრდიდა კვლევების დონეს საბჭ. რესპუბლიკებში; ბაკურიანის კოლოკვიუმები შემდგომში აისახა Proceedings-ების საერთაშ. გამოცემებში, რაც ღონისძიებების მნიშვნელობას საბჭ. სივრცის გარეთაც ავრცელებდა; მიუხედავად იმისა, რომ შეხვედრები იმართებოდა საბჭ. სისტემის ფარგლებში, მათმა სამეცნ. შედეგებმა ხელი შეუწყო ალბათობისა და სტატისტიკის მეთოდების სისტემატიზებასა და გავრცელებას, მათ შორის-ზღვარით თეორიების, მდგრადი კანონების, შემთხვევითი პროცესების და გამოყენებითი სტატისტ. მეთოდების შემდგომ განვითარებას. ბაკურიანის სამეცნ. სკოლის მასალები აისახა შემდეგ ცნობილ გამოცემებში: Investigati-ons in Probability Theory and Mathematical Statistics-რედ. გ. მანია, ო. ღლონტი, თ. შერვაშიძე. New Trends in Probability and Statistics-კრებ., რ-იც მოიცავს ბაკურიანის კოლოკვიუმის ნაშრომებს, რედ. ვ. საზონოვი და თ. შერვაშიძე (1990).