-
ავტორი
- კატეგორიები: ფაქტი კონფერენცია
რელიგიისა და ეთიკის საკითხები, საერთაშ. კონფერენცია (1990, თბილისი), თსუ-ში გაიმართა საერთაშ. კონფერენცია თემაზე „რელიგიისა და ეთიკის საკითხები“. აღნიშნული პერიოდი განსაკუთრებულად მნიშვნელოვანი იყო რ-ც საქართვ., ისე ზოგადად პოსტსაბჭოთა სივრცისთვის, რადგან საზ-ბაში იწყებოდა რელიგ. აზროვნების აღდგენა და ეთიკური ღირებულებების გადაფასება. კონფერენცია მიზნად ისახავდა რელიგიის, მორალისა და ეთიკის ურთიერთმიმართების განხილვას ფილოსოფიურ, ისტორიულ და კულტურულ ჭრილში. კონფერენციაში მონაწილეობდნენ: თსუ-ის ჰუმანიტარული ფაკ-ტის მეცნიერები (ფილოსოფიის, ისტ. და თეოლოგიის მიმართულებით); ქართვ. მკვლევრები, რ-ბიც იკვლევდნენ ეთიკისა და რელიგიის ფილოსოფიურ პრობლემებს; საბჭ. კავშირის სხვადასხვა სამეცნ. ცენტრების წარმომადგენლები; ახალგაზრდა მეცნიერები და ასპირანტები. ამ პერიოდში თსუ უკვე იყო ერთ-ერთი მთ. ცენტრი საქართველოში რელიგიის ფილოს. კვლევების აღორძინების მიმართულებით. კონფერენციის მთ. ამოცანა იყო რელიგ. და ეთიკის საკითხების ინტერდისციპლინური განხილვა. დისკუსიები ეფუძნებოდა ფილოსოფიის, ისტორიის, კულტურათმცოდნეობის, ფსიქოლ. და სამართლის ურთიერთდაკავშირებულ ხედვებს. განხილვის ძირითად მიმართულებებს წარმოადგენდა: რელიგიის როლი საზ-ბის მორალური ღირებულებების ჩამოყალიბებაში; ეთიკური ნორმების ისტ. განვითარება; ქრისტ. მემკვიდრეობის მნიშვნელობა ქართ. კულტურისთვის; რელიგ. ტოლერანტობისა და დიალოგის საკითხები; პიროვნების თავისუფლება, სინდისის თავისუფლება და პასუხისმგებლობა; რელიგ. და საერო ეთიკის ურთიერთმიმართება. კონფერენციაზე განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო რელიგიის კულტურულ მნიშვნელობას. აღინიშნა, რომ რელიგია მხოლოდ რწმენის სისტემა არ არის. იგი მრავალსაუკუნოვანი კულტ. მემკვიდრეობაა, რომელმაც გავლენა მოახდინა ლიტ-რაზე, ხელოვნებაზე, არქიტექტურაზე, სამართლებრივ აზროვნებასა და საზ-ებრივ ცხოვრებაზე. საქართვ. მაგალითი ამ თვალსაზრისით განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია. ქრისტიანობის მიღების შემდეგ ქვეყანაში შეიქმნა უნიკალური წერილობითი კულტურა, განვითარდა სას. მწერლობა, მონასტრული განათლება, წიგნის ხელოვნება და ხუროთმოძღვრება. ამ მემკვიდრეობის მეცნ. შესწავლა უნ-ტის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ამოცანად განიხილებოდა. კონფერენციის მონაწილეები განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობდნენ ეთიკის პრობლემებს. ეთიკა განიხილებოდა არა მხოლოდ რ-ც ფილოს. დისციპლინა, არამედ რ-ც საზ-ბრივი ცხოვრების საფუძველი. ამ კონტექსტში განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭებოდა უნ-ტის როლს. უმაღლ. განათლება უნდა ყოფილიყო არა მხოლოდ პროფ. ცოდნის გადაცემის, არამედ სამოქალაქო პასუხისმგებლობისა და ეთიკური კულტურის ფორმირების სივრცეც. იმ წლებში რელიგ. ტოლერანტობის საკითხი განსაკუთრებულ აქტუალობას იძენდა. საბჭ. იდეოლოგიური მონოპოლიის დასასრულმა საზ-ბაში წარმოშვა ახ. სივრცე განსხვავებული რელიგ., კულტ. და ფილოს. შეხედულებების თავისუფალი თანაარსებობისთვის. კონფერენციის მსვლელობისას განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო იმ გარემოებას, რომ დემოკრ. საზ-ბის საფუძველი მხოლოდ სამართლებრივი ინ-ტები არ არის. აუცილებელია ურთიერთპატივისცემის, ტოლერანტობისა და დიალოგის კულტურის განვითარება. დისკუსიებში აღინიშნა, რომ საქართვ. მრავალსაუკუნოვანი ისტორია სხვადასხვა რელიგ. და კულტ. ტრადიციის თანაარსებობის მრავალ მაგალითს იცნობს. ეს ისტ. გამოცდილება თანამედროვე საზ-ბისთვისაც მნიშვნელოვან ღირებულებად მიიჩნეოდა. კონფერენციის ერთ-ერთ ცენტრალურ თემას წარმოადგენდა ქრისტ. ეთიკის გავლენა ქართ. კულტურის განვითარებაზე. აღინიშნა, რომ ქრისტიანობის მიღებამ IV ს-ში არა მხოლოდ რელიგ., არამედ ღრმა კულტ. და საგანმან. ცვლილებები გამოიწვია. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ისეთ ეთიკურ ცნებებს, როგორიცაა: ადამიანის ღირსება; თავისუფლება და პასუხისმგებლობა; სამართლიანობა; თანაგრძნობა; მოწყალება; მშვიდობა; მიტევება. კონფერენციაზე გამოიკვეთა მნიშვნელოვანი ტენდენცია — რელიგიის კვლევა აღარ განიხილებოდა მხოლოდ თეოლოგიის ან ისტორიის ვიწრო სფეროდ. დისკუსიებში აღინიშნა, რომ თანამედროვე რელიგიათმცოდნეობა მჭიდროდ არის დაკავშირებული: ფილოსოფიასთან; კულტურათმცოდნეობასთან; სოციოლოგიასთან; ფსიქოლოგიასთან; სამართალმცოდნეობასთან; პოლიტიკურ მეცნიერებებთან; ეთიკასთან. კონფერენციაზე არაერთხელ აღინიშნა თსუ-ის განსაკუთრებული პასუხისმგებლობა იმ ისტ. ეტაპზე, როდესაც ქვეყანა დამოუკიდებლობის აღდგენის წინ იდგა. ხაზგასმით ითქვა, რომ უნ-ტი არის არა მხოლოდ ცოდნის გადაცემის ცენტრი, არამედ საზ-ბრივი აზრის ფორმირების მნიშვნელოვანი სივრცე. დღევანდელი გადასახედიდან ეს კონფერენცია შეიძლება შეფასდეს, რ-ც გარდამავალი ეპოქის მნიშვნელოვანი სამეცნ. მოვლენა. იგი ასახავდა იმ ინტელექტუალურ პროცესებს, რ-ბიც საქართვ. დამოუკიდებლობის აღდგენის წინა წლებში ვითარდებოდა. საბჭ. იდეოლ. შეზღუდვების შესუსტებამ შესაძლებელი გახადა ისეთი თემების თავისუფალი განხილვა, რ-ბიც ადრე ნაკლებად იყო წარმოდგენილი აკად. სივრცეში. კონფერენციამ ხელი შეუწყო რელიგიის, ეთიკისა და კულტურის საკითხებზე სამეცნ. დიალოგის განვითარებას, სხვადასხვა დისციპლინის წარმომადგენელთა თანამშრომლობასა და ჰუმანიტარული მეცნიერებების განახლებული კვლევითი მიმართულებების ჩამოყალიბებას.