პატარიძე რამაზ მიქელის ძე
პატარიძე რამაზ მიქელის ძე

პატარიძე რამაზ მიქელის ძე (06.XI. 1927, თბილისი-01. XI. 2020, თბილისი, დაკრძალულია დიდუბის პანთეონში). ენათმეცნიერი, მკვლევარი, პოეტის, მთარგმნელისა და საზოგადო მოღვაწის მიქელ პატარიძის შვილი, ფილოლ. მეცნ. კანდ., დამწერლობათმცოდნე, ანბანთმცოდნე, ქართ. ანბანის რაინდი. პ. რ.-მა დაამთავრა თსუ-ის აღმოსავლეთმცოდნეობის ფაკ-ტი (1950). დაიცვა საკანდიდატო დისერტაცია, თემაზე - "ქართული ფილიგრანოლოგიის ძირითადი საკითხები" (1967). მუშაობდა კორნელი კეკილიძის სახ. ხელნაწერთა ინ-ტში; ივანე ჯავახიშვილის სახ. ისტ. და ეთნოლოგიის ინ-ტის საქართვ. ეთნოლოგიის განყ-ბაში. პ. რ. იყო პავლე ინგოროყვას მოსწავლე; 64 წლის განმავლობაში იკვლევდა ქართ. ანბანის საკითხებს. მისი წიგნი "ქართული ასომთავრული" ცენზურის გვერდის ავლით გამოსცა გამომც. „ნაკადულმა“ (1980); საბჭოთა უშიშროების მიერ წიგ­ნის გავ­რცე­ლე­ბა შე­ი­ზღუ­და და გა­მომ­ც. "ნა­კა­დუ­ლის" დი­რექ­ტო­რი არ­ჩილ სუ­ლა­კა­უ­რი თა­ნამ­დე­ბო­ბი­დან გა­თა­ვი­სუფ­ლდა, ხოლო წიგ­ნის ავ­ტო­რს შეეზღუდა სა­მეც­ნ. საქ­მი­ა­ნო­ბა. "პა­ლიტ­რა L-ის" მიერ გა­მოიცა "ქარ­თუ­ლი ასომ­თავ­რუ­ლის" გა­ნახ­ლე­ბუ­ლი ვერ­სი­ა (2018). მკვლევრი ამ სამეცნ. მონოგრაფიაში საუბრობს მსოფ­ლი­ო­ში არ­სე­ბულ ან­ბა­ნებ­თან შე­და­რე­ბით ქარ­თ., ასომ­თავ­რუ­ლის გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლო­ბასა და უნი­კა­ლუ­რო­ბაზე. ასომ­თავ­რულ ან­ბან­ში ასო-ნიშ­ნე­ბის სა­ხელ­დე­ბა, დაჯ­გუ­ფე­ბის პრინ­ცი­პე­ბი, მათი რი­გი­თი და რი­ცხვი­თი მნიშ­ვნე­ლო­ბე­ბი, გრა­ფ. მო­ხა­ზუ­ლო­ბა და მა­თე­მა­ტი­კურ-გე­ო­მ. რა­ო­ბა გა­ნა­პი­რო­ბებს ამო­ვი­კი­თხოთ ან­ბან­ში წარ­მარ­თუ­ლი ღმერ­თე­ბის პან­თე­ო­ნი, მზის და მთვა­რის უძ­ვე­ლე­სი კა­ლენ­დრე­ბი, შუ­ამ­დი­ნა­რე­თის და ეგ­ვიპ­ტის უძ­ვე­ლე­სი ცი­ვი­ლი­ზა­ცი­ე­ბის მიგ­ნე­ბა­თა სინ­თე­ზი და ქარ­თვე­ლე­ბის მიერ უზუს­ტე­სი კა­ლენ­და­რუ­ლი სის­ტე­მის შექ­მნის ის­ტო­რია. გაშიფრა "ვეფხისტყაოსნის" პროლოგი და აღმოაჩინა, რომ კაცობრიობის ისტორიაში შოთა რუსთაველი არის პირველი ადამიანი, რ-მაც "ვეფხისტყაოსანში" წარმოგვიდგინა პლანეტების ჰელიოცენტრული სისტემა. მთელი შეგნებული სიცოცხლე ქართ. დამწერლობის ისტორიის კვლევას მიუძღვნა და საბოლოოდ დაამტკიცა სომხ. წერილობითი წყაროების სიცრუე. 

თხზ.: პატარიძე, რ. (1970). ერკათაგირის გრაფიკული საფუძვლები. თბ.; პატარიძე, რ. (1980). ქართული ასომთავრული. თბ., ნაკადული; პატარიძე, რ. (1989). ქართული მწიგნობრობა. თბ., 1989; პატარიძე, რ. (2012). ანბანთქება: ალბომი (წინასიტყვაობის ავტორი). - თბ., ISBN: 9789941920790; პატარიძე, რ. (2014). ქართული ანბანის გრაფიკული სისტემა: ქართული დამწერლობა: ლიტ. ტერმინთა ლექსიკონი. თბ., ციცინათელა, ISBN: 9789941930010; პატარიძე, რ. (2016).  ქართული წარმართული კალენდარი. თბ., ჩვენი მწერლობა, ISBN: 9789941093586.